New Zealand dỡ bỏ lệnh cấm mua bất động sản với người có visa đầu tư

Một số chuyên gia đánh giá đây là bước đi sửa một “khiếm khuyết cơ bản” trong chính sách, nhưng cũng có ý kiến cho rằng thay đổi này “chưa đủ để tạo bước ngoặt” và khó tác động mạnh đến nhu cầu đầu tư.

Chính phủ New Zealand vừa công bố sẽ cho phép những nhà đầu tư nắm giữ visa Active Investor Plus được mua bất động sản nhà ở có giá trị từ 5 triệu NZD trở lên. Đây là ngoại lệ đầu tiên kể từ khi lệnh cấm mua nhà đối với người nước ngoài được áp dụng vào năm 2018. Chính sách mới dự kiến có hiệu lực sau khi Đạo luật Đầu tư Nước ngoài được sửa đổi vào cuối năm nay.

Theo Thủ tướng Christopher Luxon, quy định này áp dụng cho những nhà đầu tư cam kết rót 5 triệu NZD trong 3 năm hoặc 10 triệu NZD trong 5 năm thông qua chương trình định cư mới. Khi đó, họ sẽ được phép mua hoặc xây một căn nhà vượt ngưỡng giá đã quy định.

“Chúng tôi muốn cân bằng giữa mối lo ngại về sở hữu bất động sản của người nước ngoài và mục tiêu thu hút giới siêu giàu, để họ gắn bó nhiều hơn với đất nước và đóng góp cho nền kinh tế,” ông Luxon khẳng định.

“Một lỗ hổng lớn đã được khắc phục”

James Hall, CEO ANZ Migrate, nhận định thay đổi này đã giải quyết “một lỗ hổng lớn” khi:

“Chúng ta mời gọi họ đầu tư hàng triệu đô vào New Zealand, nhưng lại không cho phép mua nhà nếu chưa sống tại đây. Thật vô lý khi bỏ ra 5–10 triệu NZD mà vẫn không thể sở hữu một mái nhà cho gia đình.”

Phân khúc này vốn rất nhỏ. Nhà ở trên 5 triệu NZD chỉ chiếm dưới 1% thị trường, tức khoảng 7.000 căn, với số giao dịch hằng năm khoảng 350 căn. Theo Hall, việc đặt ngưỡng 5 triệu NZD “chỉ tác động đến phân khúc siêu sang, không ảnh hưởng tới thị trường đại chúng, nhưng lại tạo sợi dây gắn kết với đất nước thông qua sở hữu nhà.”

Tính đến nay, Cục Di trú New Zealand đã nhận 308 hồ sơ xin visa Active Investor Plus, đại diện cho khoảng 1.000 người, với tổng vốn cam kết tối thiểu ước đạt 1,9 tỷ NZD. Công dân Mỹ chiếm 40% trong số này, tiếp theo là Trung Quốc.

Jeremy Savory, CEO Savory & Partners, nhắc lại rằng lệnh cấm năm 2018 xuất phát từ lo ngại về làn sóng đầu cơ bất động sản, chủ yếu từ giới đầu tư Trung Quốc tận dụng lãi suất thấp. Khi đó, cựu Thủ tướng Jacinda Ardern đã siết chặt chính sách, dù thực tế người mua nước ngoài chỉ chiếm 2–3,5% tổng giao dịch.

Nhiều góc nhìn trái chiều

Không ít chuyên gia thận trọng với tác động của chính sách mới.

Philippe May, CEO EC Holdings, cho rằng:

“Việc từng cấm người nước ngoài mua nhà đã làm giảm sức hút của New Zealand. Không thể chỉ bỏ lệnh cấm rồi nghĩ mọi thứ trở lại như cũ. Uy tín đã bị ảnh hưởng. Sẽ có thêm nhà đầu tư tìm đến, nhưng không đủ để tạo ra sự dịch chuyển lớn từ Australia hay Canada.”

Ngược lại, Hall lạc quan hơn, tin rằng thay đổi này có thể khiến New Zealand từ một “phương án dự phòng xa xôi” trở thành nơi được cân nhắc để an cư.

Savory bổ sung thêm góc nhìn so sánh:

“Trong khi New Zealand mở cửa đón nhà đầu tư giàu có, thì Vương quốc Anh lại bàn chuyện tăng thuế tem, thuế tài sản, thuế thừa kế — và đang khiến giới nhà giàu rời đi. Đây là sự luân chuyển tự nhiên của thị trường, giống như cách Bồ Đào Nha từng hút lượng vốn khổng lồ, rồi lại điều chỉnh. Vấn đề là phải giữ được cân bằng.”

Kết lại, Thủ tướng Luxon nhấn mạnh:

“Việc mở cánh cửa một chút để các nhà đầu tư lớn có thể sở hữu một ngôi nhà sẽ giúp chúng ta thu hút thêm những người thực sự mong muốn gắn bó và đóng góp cho cộng đồng, cho đất nước.”